Ktetaichinh’s Blog

March 8, 2010

Mê Kông dòng nước uống chung

Filed under: Uncategorized — ktetaichinh @ 5:20 am
Tags:

<!–NGay gio Modified

–>

07/03/2010 2:43

Uống chung một dòng nước, một bộ phim tài liệu về sông Lan Thương – Mê Kông (thượng nguồn sông Mê Kông trong lãnh thổ Trung Quốc được gọi là sông Lan Thương – PV), do Đài truyền hình Trung Quốc hợp tác với các nước tiểu vùng sông Mê Kông thực hiện.

Đầu năm 2008, bộ phim cùng lúc được phát sóng trên kênh truyền hình quốc gia của 6 nước tiểu vùng sông Mê Kông. Bộ phim có kinh phí sản xuất lên đến 2 triệu USD, được đánh giá là phim tài liệu truyền hình khái quát nhất, hệ thống nhất về dòng Lan Thương – Mê Kông đầy quyến rũ và bí ẩn. Nhưng trên hết, bộ phim nhằm nói lên mối dây liên hệ không thể tách rời, đồng sở hữu và sự phụ thuộc của sinh kế người dân vào dòng sông này.

Khi xem bộ phim, đến giờ tôi cứ nhớ mãi chi tiết kết ở tập một của bộ phim. Đó là hình ảnh những đứa trẻ xếp thuyền giấy thả xuống dòng sông. Hình ảnh đó được chồng mờ bằng cảnh một chiếc tàu đang băng băng ra biển lớn. Những nhà làm phim đã bình luận: “Những người sống ở gần sông nước luôn có khao khát được ra khơi”. Điều này có lẽ hoàn toàn hợp với quy luật tự nhiên. Chỉ có điều, phim ảnh và hiện thực lại khác nhau quá xa. Mơ ước, khát khao được ra khơi của người dân đang bị “suy kiệt, bức tử” bởi hàng loạt hệ thống đập thủy điện trên thượng nguồn và sự thiếu hợp tác của một số nước trong khu vực.

Nói về vấn đề hợp tác giữa các nước tiểu vùng sông Mê Kông, TS Lê Anh Tuấn, trường ĐH Cần Thơ cho rằng: Các số liệu địa lý, thủy văn về dòng sông có thu thập tương đối đầy đủ và có trao đổi so sánh thường xuyên chỉ được thực hiện ở đoạn từ Thái Lan ra đến biển Đông, chiếm chừng 75% diện tích toàn lưu vực. Hợp tác quốc tế thể hiện qua sự hình thành Ủy ban sông Mê Kông (MRC) với 4 thành viên là Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam. Các thông tin phía trên thượng nguồn dòng sông, chiếm gần 25% diện tích lưu vực, rất ít ỏi và thiếu cơ sở kiểm chứng do Trung Quốc và Myanmar đến nay vẫn không tham gia vào MRC và không có sự chia sẻ thông tin đến các quốc gia hạ nguồn. Tuy nhiên, điều này không thể là cơ sở để Trung Quốc, kể cả Myanmar, phủ nhận trách nhiệm của mình trong việc gây ảnh hưởng đến con sông quốc tế này.

Thông tin từ nhiều nguồn cho biết đã có 16 con đập được xây dựng trên dòng sông này chủ yếu trên lãnh thổ Trung Quốc và cả trăm dự án khác trên các chi lưu. Với hệ thống đập dày đặc như thế, người ta có thể dễ dàng hình dung ra dòng Mê Kông đang bị “băm nát”. Trong số các con đập trên, có cái cao tới 292m, cao nhất thế giới hiện nay. Liên quan đến các con đập, đã có nhiều cảnh báo đáng lo ngại. Ngân hàng Thế giới (WB) cho rằng 58% các dự án thủy điện trên thế giới được lên kế hoạch và xây dựng mà không hề tính đến tác động môi trường, kể cả khi các tác động này có thể dẫn đến tình trạng ô nhiễm, xói mòn nghiêm trọng. Hãng tin Reuters thì dẫn lại thông tin từ Tân Hoa xã cảnh báo 40% đập ở Trung Quốc không an toàn.

Theo nhiều nhà khoa học, hệ thống các đập trên là nguyên nhân chính gây nên tình trạng khô hạn gay gắt hiện nay ở cả Trung Quốc và các nước trong khu vực. Hiện tại, miền nam Trung Quốc đang trải qua đợt hạn hán tồi tệ nhất trong vòng 60 năm qua. Ở Thái Lan, có đến 23 tỉnh đang đối mặt với thiếu nước nghiêm trọng. Tình trạng tương tự cũng đang xảy ra với người dân Lào, Campuchia và Việt Nam. Mực nước sông Mê Kông xuống thấp nhất trong lịch sử 50 năm trở lại đây.

Trở lại với câu chuyện về bộ phim Uống chung một dòng nước, đạo diễn Lý Hiểu Sơn (Trung Quốc) từng trả lời báo chí Việt Nam rằng: Uống chung một dòng nước là bộ phim kết hợp của 6 quốc gia, nó mang tính quốc tế và sự nhìn nhận cũng rộng lớn hơn. Ngay khi lãnh đạo của chúng tôi duyệt cho làm bộ phim này cũng nhấn mạnh rằng cần phải nhìn từ góc nhìn của những người phương Đông, góc nhìn của người châu Á về dòng sông của mình”. Tinh thần quốc tế về dòng Mê Kông như thế là đã rõ. Có điều tinh thần và hành động lại không song hành

TrackBack URI

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: