Ktetaichinh’s Blog

January 5, 2010

Cá mập gầy và cá mập đi thẩm mỹ

Filed under: Uncategorized — ktetaichinh @ 3:00 am
Tags: ,
(ĐTCK-online) Các cá mập đã gầy đi rất nhiều sau đợt suy giảm của thị trường, do ảnh hưởng của việc “uống thuốc” đòn bẩy tài chính quá liều.

Những NĐT cá nhân có số vốn đầu tư lớn vào TTCK là khách hàng VIP của các CTCK, còn được gọi là NĐT cá mập, đã khép lại một năm đầu tư với niềm vui chưa trọn vẹn khi thành quả đầu tư bị hao hụt rất nhiều trong đợt suy giảm mạnh của thị trường vừa qua. Thế nhưng, lớn hơn các cá mập là cá mập chúa. Cá mập chúa là các CTCK có hoạt động tự doanh kết thúc một năm với nỗi lo trích lập dự phòng.

Đó là lý do quan trọng khiến chứng khoán tăng mạnh vào cuối phiên 30/12, một ngày trước khi các tổ chức đầu tư, CTCK chốt giá trị tài sản đầu tư báo cáo lỗ lãi của năm 2009.

Cá mập gầy

Giám đốc đầu tư Công ty Tài chính R cho biết, một số khách hàng của công ty này từ lãi vài triệu USD đã giảm xuống chỉ còn vài chục nghìn USD, do dùng đòn bẩy tài chính quá lớn trong đợt suy giảm cuối năm của thị trường.

“Thực sự thì một số chứng khoán đã giảm quá đà, trước sau gì cũng tăng lại. Chúng tôi đã phải cứu một vài NĐT bằng cách yêu cầu họ đóng thêm tiền để giữ chứng khoán, chứ nếu theo đúng quy định bán chứng khoán cầm cố thì NĐT mất hết”, ông này nói.

Tình trạng này xảy ra ở cả các CTCK lớn cho NĐT sử dụng tỷ lệ đòn bẩy tài chính gấp 3 – 4 lần. Không ít NĐT bỏ của chạy lấy người, để lại cổ phiếu cầm cố cho CTCK tự xử. Và khi chứng khoán giảm quá nhanh, thanh khoản giảm mạnh thì CTCK đành ôm đống cổ phiếu đưa vào tài khoản tự doanh. Câu chuyện như năm 2008 lặp lại ở một mức độ thấp hơn.

Ông Trần Thiên Hà, Giám đốc CTCK An Phát nhận xét, nếu NĐT dùng đòn bẩy tài chính trở lại thì lượng tiền vào TTCK cũng khó tăng mạnh như trước, vì giá trị tài sản chứng khoán hay tiền của các NĐT lớn đã giảm ít nhất vài chục phần trăm.

Các cá mập đã gầy đi rất nhiều sau đợt suy giảm của thị trường, do ảnh hưởng của việc “uống thuốc” đòn bẩy tài chính quá liều.

Bị ngộ độc liều thuốc này nặng nhất có lẽ là đám cá mập là cổ đông nội bộ các công ty. Biết trước thông tin về hoạt động kinh doanh của công ty mình, nhóm cổ đông trên dốc túi mua cổ phiếu đúng vào thời điểm thị trường ở đỉnh cao, sau đó lại vay tiền để đỡ giá do thanh khoản cổ phiếu giảm, muốn bán cắt lỗ cũng không cắt được.

Khi hết hạn mức vay mà giá chứng khoán vẫn giảm, các NĐT cá mập loại này bắt buộc phải đặt thêm tài sản khác lấy tiền ôm giữ đống cổ phiếu giá xuống.

Cá mập chúa đi mỹ viện

Năm nay, áp lực đẩy giá cổ phiếu lên để làm đẹp báo cáo tài chính cuối năm không phải từ các tổ chức đầu tư nước ngoài mà lại từ chính các tổ chức đầu tư trong nước, nhất là các cá mập chúa – CTCK có tự doanh lớn.

Khi thị trường đang lình xình vào giữa phiên giao dịch ngày 30/12, vào cuối phiên, một số CTCK đã phải tăng mạnh mua vào cổ phiếu có trong danh mục tự doanh của mình để đẩy giá cổ phiếu này lên cao hơn.

VN-Index giảm hơn 8 điểm trong ngày 29/12 và tiếp tục dè dặt khi bước vào phiên 30/12. Nếu không có lực đỡ thì thị trường có thể đi xuống hoặc đi ngang trong ngày này. Trong khi đó, các thông tin trên thị trường cho biết, nhiều CTCK đã giải ngân bắt đáy khi thị trường ở 520 điểm và 480 điểm. Và nhiều công ty khác có các khoản đầu tư dài hạn vào cổ phiếu ở các mức giá cao đỉnh điểm.

Vì thế, các CTCK phải tự làm đẹp cho mình bằng cách đẩy giá cổ phiếu đang nắm giữ lên cao hơn để mức trích lập dự phòng ít hơn. Các CTCK làm được điều này trong điều kiện thuận lợi, các thông tin về vĩ mô chưa có dấu hiệu sẽ biến động, tâm lý NĐT đã ổn định hơn và áp lực bán giải chấp không còn.

Nếu TTCK không ổn định trong quý I/2010 thì NĐT phải hết sức lưu tâm đến mức độ “make up” báo cáo kết quả kinh doanh của nhóm cá mập chúa.

Và những giấc mơ cá mập

Trong khi các NĐT cá mập đang điêu đứng thì rất nhiều NĐT trẻ với số vốn vài ba tỷ đồng đang mơ trở thành NĐT cá mập trên TTCK. Cá mập nhỏ vốn chục tỷ đồng mơ thành cá mập… mập hơn, vốn 100 tỷ đồng. Những giấc mơ như thế không phải là mơ ước quá viển vông trên TTCK.

Và thị trường năm 2010 được dự báo có những khúc đoạn thăng trầm do ảnh hưởng của thay đổi chính sách tiền tệ, là cơ hội lý tưởng cho giấc mơ cá mập thành hiện thực. Một số CTCK hiện nay đã khởi động lại chính sách cho NĐT sử dụng đòn bẩy tài chính.

Nhưng cơ hội cao thì rủi ro lớn, cá mập cũng có thể bị rụng hết răng nếu liều lĩnh như cuối năm 2009, dùng đòn bẩy tài chính lớn khi thị trường tăng nóng bởi cung tiền cao nhờ chính sách kích cầu. Cá mập năm 2010 phải hiểu biết và thông minh hơn, chứ không chỉ “bạo vì tiền” như năm 2009.

An Nam

Dòng tiền có thể nâng đỡ VN-Index trong tháng 1?

Thị trường tháng 1/2010 có thể chưa có nhiều đột biến do các dòng tiền mới chưa thực sự xuất hiện.

Thị trường chứng khoán Việt Nam trong tháng 1/2010 có thể chưa có nhiều đột biến do các dòng tiền mới chưa thực sự xuất hiện, xu hướng mua tích lũy cổ phiếu hơn là đầu cơ lướt sóng sẽ chiếm ưu thế.

Thị trường tháng cuối năm 2009 đã đưa nhà đầu tư đi qua nhiều cung bậc cảm xúc: từ lo lắng, mất niềm tin đến hoài nghi và hy vọng. Những biến động trái chiều của thị trường phản ánh mức độ biến động của một nền kinh tế đang trên đà tìm kiếm sự phục hồi và ổn định.

Thị trường phản ánh rõ nét những thay đổi

Những chính sách phản ánh những thay đổi của nền kinh tế được thị trường phản ánh chân thực và khá rõ nét. Các chuyển biến của chính sách đang diễn ra: từ nới lỏng tiền tệ sang điều tiết và kiểm soát chặt chẽ hơn; từ hỗ trợ tăng trưởng về “lượng” sang ổn định kinh tế và phát triển về “chất” cho giai đoạn tiếp theo của nền kinh tế.

Với những chính sách điều chỉnh được đưa ra trong tháng cuối cùng của năm 2009, thị trường chứng khoán chờ đợi một chu kỳ tăng trưởng mới trong năm 2010.

Những chỉ tiêu vĩ mô chính của năm 2009 đã khái quát khá rõ nét bức tranh kinh tế của năm 2009. Kinh tế đã vượt qua giai đoạn khó khăn nhất, tuy vậy, các nhân tố rủi ro tiềm ẩn và thách thức của giai đoạn tới vẫn là những điều khó dự đoán.

Có thể thấy, với mức tăng trưởng GDP cả năm 2009 đạt 5,32%, tốc độ tăng trưởng kinh tế đã vượt qua giai đoạn suy giảm. Tuy vậy, tăng trưởng kinh tế chủ yếu dựa vào các yếu tố về “lượng”, nhất là tăng vốn đầu tư, chứ chưa thực sự dựa trên cơ sở tăng “chất” cho tăng trưởng như năng suất lao động xã hội và nâng cao hiệu quả đầu tư.

Tỷ lệ đầu tư so với GDP năm 2008 là 41,3%, năm 2009 là 42,8%, nhưng tốc độ tăng GDP tương ứng chỉ đạt 6,23% và 5,32% là chưa tương xứng.

Với tốc độ tăng trưởng tín dụng khá cao trong năm 2009, chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng của năm 2010 sẽ bị hạn chế bớt. Bên cạnh đó, với hàng loạt các biện pháp kích cầu trong năm 2009, thâm hụt ngân sách trở thành vấn đề đáng lo ngại và có thể tác động tạo ra những diễn biến khó dự đoán của lạm phát trong năm 2010.

Nếu xuất khẩu chưa có khả năng hồi phục mạnh trong năm 2010, Việt Nam sẽ tiếp tục phải đương đầu với tình trạng “thâm hụt kép” bao gồm cả thâm hụt thương mại và thâm hụt cán cân thanh toán. Và như vậy, các thay đổi trong chính sách sẽ tiếp tục được điều chỉnh để phù hợp với những biến động của nền kinh tế vĩ mô và đưa nền kinh tế trở lại quỹ đạo tăng trưởng ổn định cả về chất và lượng.

Ấn số tháng 1?

Trong tháng 1/2010, nhiều thông tin sẽ có tác động lớn đến các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán, bao gồm:

Một là, thuế thu nhập cá nhân đối với chứng khoán chính thức được áp dụng từ ngày 1/1/2010.

Hai là, cấm hoạt động của sàn vàng kể từ tháng 3/2010. Ba là, kết quả kinh doanh quý 4/2009 và cả năm 2009 của các doanh nghiệp.

Bốn là, tăng trưởng huy động và tăng trưởng tín dụng trong tháng 1/2010 của hệ thống ngân hàng.

Năm là, diễn biến lãi suất liên ngân hàng cho biết mức độ căng thẳng thanh khoản của hoạt động ngân hàng.

Với việc lãi suất cơ bản tiếp tục được giữ nguyên ở mức 8%/năm trong tháng 1/2010, các khó khăn của hệ thống ngân hàng trong việc huy động vốn và cân đối nguồn vốn vẫn sẽ tiếp tục gặp nhiều khó khăn.

Do vậy, thị trường tháng 1/2010 có thể chưa có nhiều đột biến do các dòng tiền mới chưa thực sự xuất hiện, xu hướng mua tích lũy cổ phiếu hơn là đầu cơ lướt sóng sẽ chiếm ưu thế.

Bên cạnh đó, việc tiếp cận nguồn vốn vay ngân hàng để giải ngân vào kênh chứng khoán sẽ không đáng kể do khối ngân hàng sẽ tập trung giải ngân phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp vào dịp trước Tết Nguyên đán.

Dòng tiền thực và việc đầu tư theo kết quả kinh doanh thực tế của các doanh nghiệp sẽ tạo ra sự phân hóa giữa các nhóm cổ phiếu và giữa các cổ phiếu trong cùng nhóm ngành với nhau.

Kịch bản thị trường tháng 1/2010 sẽ tiếp tục phụ thuộc vào 3 yếu tố: các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô, tâm lý và diễn biến của dòng tiền.

Với tâm lý chờ đợi những chuyển biến tốt hơn của nền kinh tế nội địa trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang trên đà hồi phục, nhà đầu tư đang trông đợi vào những diễn biến mới của thị trường. Tuy vậy, yếu tố dòng tiền hiện tại chưa ủng hộ cho một xu thế tăng trưởng nhanh và ổn định. Các yếu tố có thể tạo ra những chuyển biến của thị trường trong tháng 1/2010 có thể xuất phát từ bốn yếu tố:

Thứ nhất, thanh khoản của thị trường: nếu thị trường duy trì giá trị giao dịch ở mức trên 2.000 tỷ đồng hay 50 triệu cổ phiếu mỗi ngày thì có thể kỳ vọng vào một chu kỳ mới của thị trường trong năm 2010.

Thứ hai, diễn biến của lạm phát: lạm phát là yếu tổ rủi ro tiềm ẩn của năm 2010 và các thay đổi trong chính sách sẽ phụ thuộc nhiều vào diễn biến của lạm phát.

Thứ ba, các thay đổi trong thanh khoản của hệ thống ngân hàng: liệu mặt bằng lãi suất cho vay trên thị trường liên ngân hàng và lãi suất huy động/cho vay của các ngân hàng có thể trở lại trạng thái cân bằng?

Thứ tư, các chuyển biến khác của nền kinh tế vĩ mô: tốc độ tăng trưởng xuất khẩu, doanh số bán lẻ/sức mua nội địa trong tháng, tăng trưởng nhập siêu, lượng kiều hối …

Thị trường sẽ tiếp tục có những biến động, tuy không mạnh nhưng việc ra và vào ở những thời điểm hợp lý sẽ đóng vai trò mấu chốt trong hiệu quả đầu tư.

Với những yếu tố còn nhiều biến động, chiến lược tích lũy trong những phiên điều chỉnh sẽ là chiến lược phù hợp, nhất là đối với những cổ phiếu dự kiến có kết quả kinh doanh tốt và có khả năng duy trì tăng trưởng trong năm 2010 như cao su, tiêu dùng, nhựa, bất động sản, ngân hàng.

Tác giả bài viết hiện là Trưởng phòng Phân tích và Nghiên cứu Công ty Cổ phần Chứng khoán Bản Việt (VCSC).

Theo VnEconomy

TrackBack URI

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: