Ktetaichinh’s Blog

December 21, 2009

Bài 1: “Bóng đêm” trên công trường

Filed under: Uncategorized — ktetaichinh @ 3:43 pm
Tags: , ,

LTS: Liên tiếp những vụ tai nạn lao động xảy ra tại các công trình cao tầng hàng ngàn tỷ. Cùng với đó là nỗi đau mất mát của những gia đình có công nhân tử nạn. Nhưng sau những giọt nước mắt khóc thương bạn và nỗi sợ tiềm ẩn dành cho mình, các công nhân khác lại vẫn phải tiếp tục lao vào cuộc mưu sinh đầy rủi ro trên những công trình chót vót giữa thành phố… VietNamNet giới thiệu loạt bài về thực trạng làm việc và “sống chung” với hiểm nguy của công nhân ở các công trình cao ốc.

Bài 1: “Bóng đêm” trên công trường

“Tính mạng của chúng tôi như một con kiến dưới chân các tòa nhà chọc trời. May mắn thì được sống, nhưng chẳng may cái chết đến lúc nào không biết” – đó là lời tâm sự của anh Nguyễn Thanh Q. (quê Quảng Ngãi), một thợ xây của công trình xây dựng tại đường Nguyễn Hữu Cảnh (quận Bình Thạnh, TP.HCM).

Chấp nhận rủi ro

Đầu năm 2008, giống như nhiều người bạn cùng trang lứa khác, Q. vào đất Sài Gòn, mong có thể kiếm được một công việc làm, học được một nghề để thoát khỏi cảnh nghèo đeo bám.

Q. kể, ngày đầu tiên vào Sài Gòn mình ngơ ngác. “Rớt” xuống xe hồi 5 giờ sáng, trong túi chỉ còn đúng 20.000 đồng. Cũng khống biết đi về đâu. Vì sợ đói, sợ không chỗ ngủ, Q. đi lang thang tìm việc. Hỏi hoài không ai nhận làm. Đến chiều, tình cờ đi ngang công trình đang xây dựng tại đường Ung Văn Khiêm (quận Bình Thạnh, TP.HCM) mới nảy ra ý định xin làm phụ hồ.

Lao động trong điều kiện nguy hiểm luôn rình rập – Ảnh: Tử Trực

Vốn dĩ nghề phụ hồ rất cần người làm nên khi Q. xin làm người ta đồng ý ngay. Từ đó, Q. rong ruổi đi chỗ này đến chỗ khác, công trình ở đâu là nhà ở đó.

Từ khi bắt đầu nghề công nhân xây dựng, Q. không thể nhớ hết, bao nhiêu lần, tính mạng mình thoát chết trong gang tấc. Những cú té giàn giáo, gạch, sắt rơi trúng hàng chục lần, nhưng may mắn đã mỉm cười với Q. “Tính mạng của tôi vẫn không bị thần chết lấy đi” – Q. bảo.

Mỗi ngày, Q. phải leo giàn, phơi giữa nắng nóng hơn 8 giờ đồng hồ để đặt từng viên gạch, đắp từng mảng hồ vào bức tường cao chọc trời. Đồng tiền Q. nhận, được đổi bằng mồ hôi, đổi bằng chính nước mắt, và thậm chí là máu của mình.

Q. cho biết, mỗi ngày tiền công của anh là 80.000 đồng. Làm ngày nào có ngày đó, không làm thì không có lương.

Đã 2 năm làm thợ xây, khi chúng tôi hỏi có ký hợp đồng lao động, Q. chỉ cười và trả lời: “Chưa bao giờ thấy mặt mũi của bản hợp đồng. Mình là người lao động chân tay, chủ nhận được công trình thì kêu đi làm, tới tháng trả tiền chứ làm gì có hợp đồng”.

“Đi làm cái nghề này chủ yếu kiếm tiền để sống. Nhiều lúc cũng muốn bỏ nghề, tìm một công việc khác. Nhưng ở Sài Gòn, tìm một việc rất khó khăn. Lúc đó sẽ đói, không có chỗ nương thân” – Q. tâm sự.

Nỗi lo thất nghiệp đã “dẫn dắt” hàng trăm ngàn người vào nghề thợ xây tại các công trình cao ốc như Q. Họ chấp nhận rủi ro, chấp nhận thách thức với chính tính mạng của mình để đổi lấy những đồng lương ít ỏi.

“Bóng đêm” trên công trường

20 giờ đêm, chúng tôi theo chân Q. đến nơi làm việc. Đó là một công trình nằm tại đường Nguyễn Hữu Cảnh (quận Bình Thạnh). Công trình thuộc hạng lớn nhất TP.HCM, có nhiều tòa nhà cao đến hàng trăm mét so với mặt đất. Riêng tòa nhà Q. đang làm, đã thi công tới tầng 36, Q. là công nhân xây dựng nên phải làm ở tầng cao nhất.

Cùng với gió là những “bẫy ngầm” khi làm việc ở công trình cao ốc – Ảnh: Tử Trực

“Đêm nay chúng ta đổ dầm (đổ bê tông thêm một tầng) nên chắc mệt lắm đó” – Q. than thở.

Trước khi chia nhóm để làm việc, Q. quay lại dặn dò tôi: “Làm đêm có cái khỏe, không nắng nóng nhưng hiểm nguy luôn rình rập. Chỉ cần một sơ ý nhỏ, tính mạng khó giữ được”.

Lời dặn dò ngay lập tức được chứng minh, khi một cơn gió ập đến, cuốn đi nhiều đồ đạc trên công trường. Từ độ cao khoảng 150 mét so với mặt đất, sức gió trên công trường thổi mạnh đến kinh hoàng. Gió như muốn cuốn thân người ra không trung.

Cùng với gió là những “bẫy ngầm”, chực chờ cướp đi sinh mạng bất kỳ ai sơ ý mắc phải. Hàng ngàn khối sắt thép ngổn ngang, những bờ vực sâu hoắm không lưới che chắn, không hành lang bảo vệ luôn chực chờ.

Đến 2 giờ sáng, cái lạnh của sương gió, cái mệt… cũng đã bắt đầu ngấm vào da thịt. Cách đó không xa, dưới ánh sáng lờ mờ của bóng đèn điện, nhóm công của Q. vẫn làm việc cật lực.

Những cây “cầu khỉ” mong manh trên cao – Ảnh: Tử Trực

Q và các công nhân khác vác những thanh sắt, cốp pha… đi qua lại những “bờ vực”, những cây “cầu khỉ” chỉ vừa đủ đặt bàn chân. Họ leo trèo trên những thanh giàn giáo lay lắt, cao ngút trời mà không có bất kỳ một dây bảo hộ nào, ngoài chiếc mũ bảo hiểm xe máy trên đầu.

Bất chợt, một tiếng động lớn phát ra khiến cả nhóm giật mình. Anh Vương, người làm chung với Q. đã bị vấp ngã bởi những khối sắt la liệt dưới chân. Tấm cốp pha anh đang vác bay thẳng xuống các tầng phía dưới. May mắn, anh Vương đã đưa tay bám kịp vào thanh sắt bên cạnh nên không bị rớt theo.

Nhìn về phía tấm cốp pha rơi, anh Trung, người lớn tuổi nhất nhóm cảnh báo: “Làm ban đêm cần phải tỉnh táo. Nếu không, sẽ bị thép đè hoặc ngã giàn giáo mà chết đấy!”.

Dường như, lời nói của anh Trung đã khiến nhiều người nhớ lại những cái chết của đồng nghiệp trước đó. Cả nhóm ngồi trầm ngâm, cầm điếu thuốc phì phèo kể về hiểm nguy của đời công nhân xây dựng.

Đến 5h sáng, công việc đổ dầm của nhóm Q. cũng đã xong. Một đêm làm việc đã qua, Q. và nhiều người khác được nhận 80.000đ. Đêm mai họ sẽ tiếp tục làm ở tầng cao hơn.

“Chủ thầu chỉ quan tâm tới tíến độ!”

Tại công trường xây dựng một tòa nhà 19 tầng ở khu Văn Khê (quận Hà Đông, Hà Nội), chúng tôi gặp anh Lê Văn Linh (quê ở Phú Thọ). Anh lên Hà Nội làm thợ xây đến nay đã được hơn một năm.

Mới đầu lên Hà Nội, anh Linh đi làm thợ xây dựng tại các công trình xây dựng nhỏ với mức thu nhập chỉ 70 nghìn đồng/ngày. Sau nhiều lần vãn việc, ngồi lân la đi tìm việc mới gần các công trình nhà cao tầng, anh Linh có quen được Long – một người chuyên cai lao động xây dựng tại các công trình nhà cao ốc lớn ở Hà Nội. Anh được Long nhận vào làm thợ xây ở Khu đô thị Văn Khê với mức thu nhập 90 nghìn đồng/ ngày.

Ngất ngưởng trên cao, không một phương tiện bảo hộ – Ảnh: NT

Gặp chúng tôi tại công truờng, vừa kể xong câu chuyện, anh Linh phải leo lên tầng 9 để trát hồ. Giàn giáo chìa ra từ phía tường xây, nhìn từ dưới lên trông anh bé tẹo như… bao diêm, đi lại giữa không trung thoăn thoắt xây trát mà không có bất cứ phương tiện bảo vệ an toàn nào.

“Nhà thầu tiết kiệm không chắn giàn giáo nên nhiều hôm tôi phải thường xuyên nhắc anh em công nhân cẩn trọng. Trong khi anh em công nhân lại rất chủ quan, có công nhân chỉ đội mũ mặc quần đùi trát hồ, thậm chí có người còn quên không đeo dây bảo hiểm xây trát…”- một người chuyên “cai thầu” lao động xây dựng nói.
Theo ghi nhận PV VietNamNet, tại các công trường đang thi công trên địa bàn Hà Nội, chế độ bảo đảm an toàn lao động hầu như không có gì. Chủ thầu thì quan tâm tới tiến độ, còn lao động chỉ quan tâm tới lương và thưởng.

Anh Nguyễn Văn Minh, quê ở Thanh Hóa, làm nghề phụ hồ ở công trường nhà cao tầng Văn Khê lương chỉ được khoảng 2,2 triệu đồng/tháng. Trừ tất cả các chi phí, mỗi tháng anh cũng chỉ tiết kiệm được khoảng 800 nghìn đồng gửi về quê cho vợ con.

Anh Minh thành thật: “Công việc nặng nhọc, nguy hiểm luôn rình rập, tai nạn có thể xảy ra bất cứ lúc nào, làm từ sáng đến tối, có khi còn tăng ca để kịp tiến độ. Tuy lương có cao hơn, nhưng làm nhiều quá nên ốm mệt thường xuyên. Mới đây tôi bị sốt xuất huyết phải đi nằm viện mất gần 10 ngày. Vì không có thẻ bảo hiểm y tế nên phải chi trả hết 2 triệu đồng nên 2 tháng tới chắc không có tiền gửi về cho vợ con..”.

Nói với chúng tôi, một giám sát bảo hộ An toàn lao động tại một công ty xây dựng tư nhân cho hay: “Các nhà thầu chỉ chú trọng đến đội ngũ giám sát và kỹ thuật viên, còn công nhân thì không quan tâm tới. Do khoán công việc nên họ chỉ cần đủ quân số, vấn đề đào tạo tay nghề, kiểm tra trình độ hay an toàn lao động thì các đội trưởng tự làm lấy”.

Chính vì điều này, rất nhiều vụ tai nạn lao động chết người hoặc bị thương nặng đã xảy ra, nhưng các đơn vị quản lý lao động đã giấu nhẹm…

  • Tử Trực – Vũ Điệp

    Bài 2: Những cái chết được giấu nhẹm

    Không ít cái chết tức tưởi của công nhân làm việc trên các công trường xây dựng đã xảy ra. Nhưng nhà thầu, đơn vị thi công “lo lót”… giấu nhẹm. Mạng người được đánh đổi bằng tiền.

TrackBack URI

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: